Chương trình có sự tham gia giảng dạy của Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Thành Luân, Tiến sĩ Giáo dục Lê Thị Hoài Thương, Th.s Nguyễn Thị Nhã cùng các giáo viên bộ môn Sinh học. Nội dung được thiết kế theo hướng tích hợp, gắn với thực tiễn, tập trung vào ba trụ cột: (1) nhận diện yếu tố tâm lý chi phối hành vi; (2) trang bị kiến thức khoa học về sức khỏe sinh sản vị thành niên; (3) rèn luyện kỹ năng ra quyết định có trách nhiệm.
BGH, chuyên gia cùng giáo viên môn Sinh học và các em HS khối 10 tham dự chương trình
Nhu cầu giáo dục từ thực tiễn và cơ sở khoa học
Trong bối cảnh học sinh chịu nhiều tác động từ mạng xã hội, áp lực đồng trang lứa và nguồn thông tin thiếu kiểm chứng, việc trang bị kỹ năng ra quyết định trở nên cấp thiết.
Ở lứa tuổi vị thành niên, não bộ - đặc biệt là vùng kiểm soát hành vi chưa thật hoàn thiện, trong khi cảm xúc lại phát triển mạnh. Điều này khiến các em dễ đưa ra quyết định theo cảm tính nếu thiếu kỹ năng phân tích. Vì vậy, giáo dục cần chuyển từ “cảnh báo hệ lụy” sang “trang bị năng lực lựa chọn có trách nhiệm”, coi học sinh là chủ thể tích cực, có quyền được hiểu biết và tự quyết định.
Tổ chức dạy học: từ kiến thức đến năng lực
Chương trình được triển khai qua các phương pháp tích cực như thảo luận nhóm, phản biện, xử lý tình huống, đóng vai... Học sinh thực hành quy trình ra quyết định: nhận diện vấn đề - phân tích - lựa chọn hành động - chịu trách nhiệm.
Không gian học tập được xây dựng theo nguyên tắc an toàn, tôn trọng, không phán xét, giúp học sinh cởi mở chia sẻ, lắng nghe và tôn trọng. Qua đó, việc học không dừng ở tiếp nhận kiến thức mà hướng tới hình thành năng lực sống.
Kết quả bước đầu ghi nhận những chuyển biến rõ rệt
Trên 80% học sinh phân tích đúng hệ quả các tình huống liên quan đến sức khỏe sinh sản (so với dưới 50% trước hoạt động); Đa số học sinh vận dụng được quy trình ra quyết định vào tình huống cụ thể; Học sinh chủ động trao đổi, đặt câu hỏi về những vấn đề trước đây còn e ngại.
Những minh chứng này cho thấy chương trình đã góp phần hình thành năng lực tự chủ, tư duy phản biện và trách nhiệm cá nhân.
Một số hoạt động của học sinh trong chương trình
Ý nghĩa xã hội: từ kiểm soát đến trao quyền
“Lớn khôn không lớn vội” không phải là sự kìm hãm, mà là lời nhấn mạnh: trưởng thành là biết lựa chọn đúng thời điểm, đúng giá trị và chịu trách nhiệm với quyết định của mình. Khi được trang bị kiến thức và kỹ năng, học sinh không chỉ tránh rủi ro mà còn xây dựng được các mối quan hệ lành mạnh, biết tôn trọng bản thân và người khác.
Chương trình cũng gửi gắm thông điệp: giáo dục kỹ năng sống và giới tính không phải là vấn đề cần né tránh, mà là trách nhiệm chung, cần được thực hiện một cách khoa học và cởi mở chứ không phải với tâm lý “cấm nhưng không dạy”.
Kết luận: “Lớn khôn không lớn vội” là minh chứng cho hiệu quả của việc kết hợp giữa giáo dục kiến thức và rèn luyện kỹ năng trong nhà trường. Khi học sinh được học trong môi trường an toàn, được tôn trọng và trao quyền, các em không chỉ hiểu mà còn biết cách hành động đúng.
Đó cũng chính là định hướng giáo dục cốt lõi: trưởng thành bằng hiểu biết, vững vàng bằng bản lĩnh và sống có trách nhiệm với bản thân và xã hội.
Nguồn: Nhóm Sinh – HĐTN-HN
Bài phản hồi của Học sinh:
LỚN KHÔN KHÔNG LỚN VỘI
(HS: nghe tưởng “người lớn nói”, nhưng hóa ra là chuyện của tụi mình)
Chiều 15/4, lớp học hạt nhân của học sinh khối 10 trường THPT Nguyễn Trãi - Ba Đình đã có một buổi học “không giống tiết học nào” về kỹ năng sống - sức khỏe sinh sản vị thành niên.
Không phải kiểu nghe giảng - chép bài, mà là:
- Tranh luận những tình huống “rất đời”
- Đóng vai khi đứng trước lựa chọn khó
Tự trả lời: Nếu là mình, mình sẽ làm gì?
Có một sự thật:
- Ở tuổi tụi mình, cảm xúc thường đi nhanh hơn lý trí. Thích ai đó, tin bạn bè, tò mò… là chuyện bình thường.
- Nhưng không phải quyết định nào cũng “như phim” và không phải hậu quả nào cũng sửa được.
Sau buổi học, tụi mình nhận ra:
- Nhiều bạn trước đó chọn theo cảm xúc, giờ biết dừng lại để nghĩ.
- Quan trọng nhất: dám hỏi - dám nói về những điều trước đây ngại.
Điều đáng giá nhất không chỉ là “biết thêm kiến thức”, mà còn:
- Biết cách quyết định; Biết bảo vệ bản thân; Biết nói KHÔNG khi cần.
“Lớn khôn không lớn vội” nghĩa là gì?
Không phải là cấm đoán; cũng không phải là “đừng yêu, đừng thử”, mà là:
- Hiểu rõ mình đang làm gì; Biết điều gì là đúng - sai - phù hợp và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.
Hào hứng - Cởi mở - Hiểu mình hơn!